 |
Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji. Zajrzyj na stronę dyskusji, by dowiedzieć się, jakie informacje budzą wątpliwości. |
Spalinowóz czyli lokomotywa spalinowa, jest to lokomotywa napędzana silnikiem spalinowym, zazwyczaj czterosuwowym (czasem dwusuwowym np. ST44) silnikiem Diesla.
Ponieważ charakterystyka silnika spalinowego uniemożliwia jego bezpośrednie zastosowanie do napędu lokomotywy, stosuje się przekładnię:
- mechaniczną
- hydrauliczną
- hydrostatyczną (rzadko, w lokomotywach małych mocy i prędkości)
- hydrokinetyczną
- elektryczną (tzw. lokomotywa spalinowo-elektryczna)
Najbardziej rozpowszechnione są lokomotywy o przekładni elektrycznej – silnik spalinowy napędza prądnicę, a osie napędowe są obracane za pomocą silników elektrycznych. Prędkość jazdy lokomotywy spalinowej reguluje się poprzez zmiany wzbudzenia prądnicy za pomocą nastawnika elektrycznego, zmieniającego opór elektryczny w obwodzie wzbudzenia.
Pierwsza lokomotywa z silnikiem Diesla została uruchomiona we wrześniu 1912 roku w Prusko-Heskiej kolei państwowej. Lokomotywa ta miała 1000 KM. Słabym punktem tej pierwszej lokomotywy był system chłodzenia, co spowodowało, że już w 1920 roku została oddana na złom. Dopiero w 1924 w ZSRR wprowadzono dwie lokomotywy: firm MAN i Electric Brown Boveri, które sprawdziły się w codziennej pracy. Obie miały silniki o mocy 1200 KM.
Spis treści |
edytuj Oznaczenia lokomotyw spalinowych w Polsce
edytuj PKP – historia
- na początku Lw (w oznacza silnik wysokoprężny),
- rodzaj przekładni:
- e – elektryczna
- h – hydrokinetyczna
- m – mechaniczna
- nr serii
Przykłady: Lwe-55, Lwh-64.
edytuj PKP – współczesność
- pierwsza litera S oznacza lokomotywę spalinową
- druga litera oznacza pełnioną funkcję:
- M – do prac manewrowych
- P – do pociągów pasażerskich
- T – do pociągów towarowych
- U – uniwersalna
- 2 cyfry - nr serii:
- 01..09 - lokomotywa z przekładnią mechaniczną, sterowanie jednokrotne
- 10..14 - lokomotywa z przekładnią mechaniczną, sterowanie wielokrotne
- 15..24 - lokomotywa z przekładnią hydrauliczną lub hydrauliczno - mechaniczną, sterowanie jednokrotne
- 25..29 - lokomotywa z przekładnią hydrauliczną, sterowanie wielokrotne
- 30..39 - lokomotywa z przekładnią elektryczną, sterowanie jednokrotne
- 40..49 - lokomotywa z przekładnią elektryczną, sterowanie wielokrotne
- myślnik, a po nim następuje nr inwentarzowy; czasem lokomotywom o specjalnych cechach (np. po znaczącej modernizacji) nadaje się nietypowy numer np. 2000. Numery inwentarzowe powyżej 2000 spotyka się także wśród lokomotyw nie-PKP (np. lokomotywy SM42 Portu Gdynia).
Przykłady: SP32, SM03, ST44, SU42, SU45
edytuj Inni przewoźnicy
Lokomotywy spalinowe innych przewoźników najczęściej oznaczane są wg oznaczeń fabrycznych lub dziedziczą po poprzednich użytkownikach, np. S200, T448p, 060Da (=ST43 PKP), TEM2 (=SM48 PKP), CTLR4C (=ST44 PKP), M62 (=ST44 PKP), 401Da, Ls1200p (=SM31 PKP).
edytuj PKP - tabor wąskotorowy
- rodzaj lokomotywy:
- L – lokomotywa spalinową bez przedziału bagażowego
- Lf – lokomotywa spalinowa z przedziałem bagażowym
- liczba osi napędnych:
- brak – 2 osie
- y – 3 osie
- x – 4 osie
- w – 5 osi
- z – 6 osi
- liczba i położenie osi tocznych:
- a – 1 oś toczna z przodu
- b – 1 oś toczna z tyłu
- n – 1 oś toczna z przodu i 1 oś toczna z tyłu
- rodzaj silnika:
- c – niskoprężny
- d – wysokoprężny
- przekładnia:
- 1 – mechaniczna
- 2 – hydrauliczna
- 3 – hydromechaniczna
- 4 – elektryczna